Data yang boleh menggunakan anova hanyalah data kuantitatif (interval & ratio) sahaja, dengan 3 atau lebih independent group.
Apa beza one way anova dengan two way anova?
One way anova mempunyai 1 set data atau 1 pemboleh ubah.
Two way anova mempunyai 2 set data atau 2 pemboleh ubah.
Kalau Three way? samalah...3 set data /pemboleh ubah
Syarat untuk ujian Anova ialah;
i) data bertaburan normal
ii) sampel bebas (independent)
iii) varians semua kumpulan mesti sama
Masa belajar stats dulu, formula yang diajar oleh lecturer (lecturer hensem...shhh...) panjang berjela...nak tengok?
Tapi sebab lecturer tu hensem, mudahlah juga nak tangkap topik ni. Kalau nak tahu, ada cara yang lebih mudah nak kira nilai Fcal ni tanpa beriya hafal formula macam kat atas tu.
Hanya perlu cari nilai [A], [Y] dan [T] saja untuk dimasukkan dalam jadual anova.
STEP 1
[A] [(∑a)²
+ (∑b)² + (∑c)²]
n dalam kumpulan
[Y] kuasa 2 kan semua data,kemudian jumlahkan semua
[T] ∑ (a
+ b + c)2
Jumlah n
STEP 2
Masukkan
maklumat [A], [Y], [T] dalam jadual anova
ss
|
df
|
ms
|
|||
Bg
|
[A]
|
A-T
|
÷
|
k-1 =
|
÷
|
Wg
|
[Y]
|
Y-A
|
÷
|
n-k =
|
|
Total
|
[T]
|
* Bg = between group
Wg = within group
ss = sum of square
df = degree of freedom
ms = mean of square
Siap...lepas tu, baru tengok jadual f...macam tu je...simple kan? Jadual anova ni sama macam jadual anova SPSS, cara bacanya pun sama. Tak jelas? Ok, kita tengok contoh jalan kerja anova pula.
Katakan kita ada 3 set data:
a
|
b
|
c
|
4
|
6
|
5
|
5
|
4
|
7
|
3
|
4
|
6
|
2
|
5
|
6
|
Step 1: cari [A], [Y] & [T]
[A] Jumlahkan setiap kumpulan, kuasa 2kan & tambah semuanya, kemudian bahagi dengan bilangan sampel dalam kumpulan
a
|
b
|
c
|
4
|
6
|
5
|
5
|
4
|
7
|
3
|
4
|
6
|
2
|
5
|
6
|
14
|
19
|
24
|
4
= 1133
4
= 283.25
[Y] kuasa 2
kan semua data, kemudian jumlahkan semua
a
|
b
|
c
|
42
|
62
|
52
|
52
|
42
|
72
|
32
|
42
|
62
|
22
|
52
|
62
|
[Y] = 16 + 25 + 9 + 4 + 36 + 16 + 16 + 25
+ 25 + 49 + 36 + 36
= 293
[T] = jumlahkan semua data, kuasa 2 kan
& bahagikan dengan jumlah keseluruhan sampel
[T] = (4 + 5 + 3 + 2 + 6 + 4 + 4 + 5 +
5 + 7 + 6 + 6)2
12
= 572
12
= 270.75
Step 2: Isi maklumat dalam jadual
ss
|
df
|
ms
|
|||
Bg
|
[A]
|
12.5
|
÷ |
2 =
|
6.25
÷
|
Wg
|
[Y]
|
9.75
|
÷
|
9 =
|
1.08
|
Total
|
[T]
|
5.79
|
Fcal = 5.79
Rujuk jadual F distribution, dengan;
df Bg = 2
df Wg = 9
![Image result for f table](http://www.statisticslectures.com/images/ftable3.gif)
F crit = 4.26
Maka, F cal > F crit
5.79 > 4.26 → reject Ho
Settle...Masih kurang jelas? Ok, tonton video ni...
Anova